کلینیک زخم لوگو

بررسی کیست و لیپوم – علائم، علل و درمان

کیست و لیپوم
دکتر بابک ثابت جراح کیست مویی با لیزر جراح معتمد کلینیک
شماره نظام پزشکی: ۸۸۳۵۳
معاینه، ارزیابی عمق مجرا و جراحی سرپایی

درمان تخصصی کیست مویی توسط دکتر بابک ثابت

متخصص جراحی عمومی و دانشیار دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

فرایند معاینه و عمل کیست مویی (سینوس پیلونیدال) در این مرکز مستقیماً تحت نظارت جراحی انجام می‌گیرد که علاوه بر سوابق درخشان دانشگاهی، دارای پژوهش علمی پیرامون چشم‌انداز روش‌های نوین جراحی لیزری کیست مویی در ژورنال بین‌المللی BMC Surgery است. تنظیم دقیق طول‌موج فیبر نوری متناسب با وسعت بافت درگیر، باعث تخلیه کامل چرک و جوش خوردن دیواره‌های کانال مویی با حداقل آسیب به بافت سالم و به صفر رسیدن احتمال عود ضایعه می‌شود.

پژوهشگر متدهای لیزری صاحب مقاله در ژورنال BMC Surgery
جراحی سرپایی و بدون بخیه ترخیص در کمتر از ۲ ساعت با بی‌حسی

دو نوع توده وجود دارد که می‌توان زیر پوست پیدا کرد: کیست‌ها و لیپوم‌ها. کیست‌ها کیسه‌های بسته‌ای هستند که با مایع، چرک، هوا یا مواد دیگر پر شده‌اند و به طور کلی خوش‌خیم (غیرسرطانی) محسوب می‌شوند. از سوی دیگر، لیپوم‌ها برجستگی‌هایی از بافت چربی هستند که معمولاً بین عضله و پوست یافت می‌شوند و آن‌ها نیز خوش‌خیم هستند.

کیست‌ها و لیپوم‌ها از لحاظ ظاهری و حس لمس شبیه به هم هستند، اما دو نوع رشد کاملاً متفاوت دارند. تشخیص این دو از هم ممکن است دشوار باشد. در این مقاله، تفاوت‌های کیست و لیپوم را بررسی می‌کنیم.

علائم

کیست و لیپوم هر دو توده‌هایی هستند که می‌توانند زیر پوست و در دیگر نقاط بدن یافت شوند. آن‌ها معمولاً کوچک و بدون درد هستند، اما این دو نوع توده کاملاً متفاوت هستند.

علائم کیست

علائم کیست بسته به محل و نوع آن بسیار متفاوت است. شایع‌ترین علائم کیست عبارتند از:

  • توده سفت
  • ورم در اطراف کیست
  • قرمزی
  • درد، به خصوص اگر کیست پاره شود

کیست‌ها می‌توانند بدون علامت باشند، به ویژه اگر در داخل بدن و نزدیک اندام‌ها قرار داشته باشند. هنگامی که کیست‌ها علائم ایجاد می‌کنند، این علائم منعکس کننده محل کیست خواهد بود. به عنوان مثال، کیستی که در مچ دست یافت می‌شود می‌تواند باعث کاهش قدرت گرفتن شود.

علائم لیپوم

لیپوم، که گاهی به آن تومور چربی گفته می‌شود، تجمعی از سلول‌های چربی است که توده‌ای در زیر پوست ایجاد می‌کند. علائم و ویژگی‌های لیپوم از فردی به فرد دیگر متفاوت است، اما شایع‌ترین آن‌ها عبارتند از:

  • تکه‌ای نرم و خمیری
  • توده‌ای که با فشار دادن به راحتی حرکت می‌کند
  • توده‌ای بدون درد، مگر اینکه روی اعصاب فشار بیاورد یا حاوی رگ‌های خونی باشد
  • معمولاً کوچک (به قطر حدود ۲ اینچ)

علاوه بر برآمدگی، چربی خوش‌خیم نزدیک پوست معمولاً بدون علامت است. اما وقتی در داخل بدن رشد می‌کنند، می‌توانند علائمی ایجاد کنند که به محل رشد آن‌ها بستگی دارد. به عنوان مثال، چربی خوش‌خیمی که در مجرای تنفسی رشد می‌کند، می‌تواند باعث تنگی نفس شود.

علل

کیست و لیپوم دلایل متفاوتی دارند.

علل کیست

کیست‌ها زمانی ایجاد می‌شوند که مایع یا ماده‌ای در فضایی محبوس شده و یک کپسول بسته را شکل می‌دهد. انواع مختلفی از کیست وجود دارد که هر کدام علت خاص خود را دارند. برخی از انواع کیست و علل آن‌ها عبارتند از:

  • کیست چربی: به دلیل گیر افتادن ترشحات برخی غدد.
  • کیست گانگلیون: ناشی از آسیب جزئی که با تجمع مایع مفصلی در یک کیسه آغاز می‌شود.
  • کیست تخمدان: هنگامی رخ می‌دهد که فولیکول تخمدان تخمک خود را آزاد نمی‌کند.

علل لیپوم

علت ایجاد لیپوم هنوز به طور دقیق مشخص نیست. برخی تحقیقات نشان می‌دهند که عوامل ژنتیکی در ایجاد آن‌ها نقش دارند. نظریه دیگر این است که آسیب‌دیدگی می‌تواند باعث ایجاد لیپوم شود.

تشخیص

معمولاً پزشک با مشاهده و لمس توده می‌تواند تشخیص دهد که آن کیست است یا لیپوم. او شکل، اندازه و علائم عفونت یا تورم را بررسی می‌کند. این بررسی معمولاً برای تشخیص کافی است، اما ممکن است پزشک آزمایشات تکمیلی نیز تجویز کند.

  • بیوپسی: برای تشخیص وجود سلول‌های سرطانی در توده انجام می‌شود.
  • تصویربرداری تشخیصی: سونوگرافی، توموگرافی کامپیوتری و یا تصویربرداری تشدید مغناطیسی به ارائه‌دهندگان مراقبت‌های بهداشتی کمک می‌کند تا اندازه، عمق نفوذ به بافت و وجود هرگونه رشد غیرطبیعی را تشخیص دهند.

درمان

معمولاً درمان برای اکثر غده‌های چربی و کیست‌ها لازم نیست. می‌توان آن‌ها را زیر نظر داشت و اگر شروع به رشد، درد یا نشانه‌های عفونت کردند، برداشته می‌شوند.

درمان کیست

انواع مختلفی از کیست وجود دارد و درمان هر نوع آن متفاوت است. اگر ارائه‌دهنده مراقبت‌های بهداشتی تشخیص دهد که کیست مشکلی ایجاد نمی‌کند، هیچ درمانی لازم نیست. اما اگر کیست دردناک باشد یا خطر سلامتی ایجاد کند، ممکن است با تخلیه مایع یا برداشتن جراحی درمان شود.

  • خروج مایع با استفاده از سوزن: مایع را خارج می‌کند، اما ممکن است کیست دوباره پر شود.
  • برداشتن با عمل جراحی: کل کیست، مایع داخل آن و غشای خارجی آن را کاملاً برمی‌دارد و احتمال برگشت کیست را کاهش می‌دهد.

درمان لیپوم

در اکثر موارد، لیپوم نیازی به درمان ندارد و بیشتر یک نگرانی زیبایی است تا یک نگرانی بهداشتی. با این حال، اگر بیمار یا پزشک ترجیح دهد که لیپوم برداشته شود، معمولاً با جراحی برداشته خواهد شد.

پیشگیری

راهی برای جلوگیری از اکثر لیپوم‌ها یا کیست‌ها وجود ندارد. درک تفاوت بین این دو می‌تواند به افراد در تشخیص توده و دریافت تشخیص سریع و درمان به موقع کمک کند.

جدول بررسی کیست در مقابل لیپوما

ویژگیکیستلیپوم
تعریفکیسه‌ای بسته که با مایع، چرک یا مواد دیگر پر شده استتجمعی از سلول‌های چربی که توده‌ای زیر پوست ایجاد می‌کند
نوعخوش‌خیم (غیرسرطانی)خوش‌خیم (غیرسرطانی)
محل قرارگیریمی‌تواند در هر نقطه از بدن باشدمعمولاً بین عضله و پوست یافت می‌شود
ظاهرمعمولاً سفت و گردنرم و خمیری
حرکتمعمولاً ثابت و غیرقابل حرکتبه راحتی با فشار حرکت می‌کند
دردممکن است دردناک باشد، به خصوص اگر پاره شودمعمولاً بدون درد، مگر اینکه به اعصاب فشار بیاورد
علائمورم، قرمزی، دردبرآمدگی نرم و خمیری
تشخیصبا معاینه فیزیکی و گاهی تصویربرداریبا معاینه فیزیکی و گاهی بیوپسی
درمانممکن است نیاز به تخلیه یا جراحی داشته باشدمعمولاً نیازی به درمان ندارد، مگر اینکه برداشته شود
عللتجمع مایع در فضایی محبوسعلت دقیق مشخص نیست، ممکن است ژنتیکی باشد

خلاصه

کیست و لیپوم دو نوع توده رایج هستند که افراد ممکن است روی بدن خود مشاهده کنند. اگرچه در نگاه اول ممکن است شبیه به هم باشند، اما این توده‌ها تفاوت‌های زیادی دارند. کیست کیسه‌ای پر از مایع، چرک، هوا یا مواد دیگر است، در حالی که لیپوم توده‌ای از بافت چربی است و گاهی اوقات به آن تومور چربی می‌گویند.

معمولاً پزشک یا متخصص مراقبت‌های بهداشتی می‌تواند این توده‌ها را با توجه به ظاهر آن‌ها تشخیص دهد. گاهی اوقات نیاز به انجام آزمایشات اضافی است. درمان فقط در صورتی لازم است که این توده‌ها باعث ایجاد مشکلات سلامتی دیگری شوند.

کشف یک برآمدگی زیر پوست می‌تواند نگران‌کننده باشد. برای تشخیص و برنامه درمان با کلینیک زخم تماس بگیرید. بسیاری از افراد که کیست یا لیپوم دارند نیازی به درمان ندارند. اما اگر برآمدگی دردناک، متورم، در حال بزرگ شدن است یا شما فقط می‌خواهید از شر آن خلاص شوید، برداشتن جراحی بهترین گزینه برای جلوگیری از بازگشت آن است.

پرسش‌های متداول

تفاوت بین کیست و لیپوم چیست؟

کیست کیسه‌ای است که معمولاً زیر پوست قرار دارد و از مایع، چرک، هوا یا سایر مواد پر شده است. لیپوم انباشتگی از سلول‌های چربی است که معمولاً زیر پوست یافت می‌شود و یک تومور غیرسرطانی محسوب می‌شود.

دکتر بابک ثابت متخصص جراحی عمومی و ناظر علمی
ارزیابی و تایید علمی محتوا دارای تاییدیه بالینی

این مقاله منطبق بر جدیدترین دستورالعمل‌های بالینی جراحی‌های کم‌تهاجمی نشیمنگاه تدوین شده و توسط دکتر بابک ثابت (متخصص جراحی عمومی، دانشیار دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و عضو تیم درمان کلینیک زخم نور با شماره نظام پزشکی ۸۸۳۵۳) مورد بازبینی و تایید علمی قرار گرفته است.