دکتر بابک ثابت

درمان کیست مویی

کیست مویی که به آن کیست پیلونیدال، سینوس پیلونیدال یا سینوس مویی هم می‌گویند، یک مجاری عفونی زیر پوست بین باسن است. درمان معمولا شامل عمل جراحی است و پس از عمل باید با اصلاح منظم یا سایر روش‌های حذف موهای زائد، ناحیه مورد نظر را عاری از موهای در حال رشد نگه دارید.

کیست مویی چیست؟

لیزردرمانی کیست مویی

لیزردرمانی کیست مویی

پیلونیدال به معنای “لانه مو” است. مجرای سینوسی یک تونل باریک (یک کانال غیر طبیعی کوچک) در بدن شما است. یک مجرای سینوسی معمولاً بین کانون عفونت در بافت‌های عمیق‌تر تا سطح پوست شما قرار می‌گیرد. این بدان معنی است که مجرا گهگاهی چرک را روی پوست شما تخلیه می‌کند.

سینوس پیلونیدال یک مجرای سینوسی است که معمولا حاوی مو است و در جهت عمودی بین باسن شما حرکت می‌کند. این بیماری زیر پوست بین کفل‌ها کمی بالاتر از خط مقعد ایجاد می‌شود و به طور معمول می‌توان در انتهای ستون فقرات و قسمت دنبالیچه، آن را مشاهده نمود.

علت ایجاد کیست مویی چیست؟

علت دقیق آن مشخص نیست، اما نظریه‌های مختلفی وجود دارد. به عنوان مثال، یک نظریه این است که مشکل ممکن است از یک نابهنجاری جزئی که شما با آن متولد شده اید، در پوست بین باسن ایجاد شود. این ممکن است توضیح دهد که چرا این عارضه در برخی از خانواده‌ها وجود دارد. بخشی از ناهنجاری در این قسمت از پوست شما ممکن است این باشد که موها به جای اینکه به سمت بیرون رشد کنند در پوست شما و به سمت داخل رشد می‌کنند.

تئوری دیگر این است که فعالیت‌هایی که باعث اصطحکاک می‌شوند، مانند نشستن، می‌توانند موهایی را که در ناحیه رشد می‌کنند را، مجبور به فرورفتن در زیر پوست کنند. بدن این مو را یک چیزخارجی می‌داند و یک واکنش ایمنی در برابر آن ایجاد می‌کند، مشابه واکنشی که در برخورد با یک ترکش نشان می‌دهد. این پاسخ ایمنی، کیست را در اطراف موهای شما تشکیل می‌دهد. گاهی اوقات ممکن است فردی چندین سینوس داشته باشد که زیر پوست به هم متصل می‌شوند.

علاوه بر این‌ها تعییرات هورمونی نیز ممکن است باعث این حالت شود.

درمان کیست مویی

درمان کیست مویی

اما به طور کلی علت هر چه باشد، هنگامی که تکه‌های مو در پوست شما “گیر” می‌کنند، آن را تحریک کرده و باعث التهاب می‌شوند. پوست ملتهب به سرعت عفونی می‌شود و بنابراین یک عفونت مکرر یا مداوم در ناحیه آسیب دیده ایجاد می‌شود. عفونت باعث ایجاد سینوس می‌شود که اغلب حاوی تکه‌های مو شکسته شده است.

چه کسانی بیش‌تر در معرض ابتلا به کیست مویی هستند؟!

هر کسی ممکن است به کیست پیلونیدال مبتلا شود، اما برخی افراد در معرض خطر بیش‌تری هستند:

  • افراد دارای اضافه وزن (از اضافه وزن تا چاق).
  • افرادی که موهای ضخیم یا زمخت‌تری دارند (این می‌تواند در خانواده شما ارثی باشد).
  • افرادی که لباس‌های تنگ می‌پوشند (این می‌تواند وضعیت پوست را بدتر کند).
  • مردان (مردان سه تا چهار برابر بیش‌تر از زنان در معرض ابتلا به کیست پیلونیدال هستند).
  • افراد بین سن بلوغ تا 40 سالگی (میانگین سنی بین 20 تا 35 سال است).
  • افرادی که تمام روز می‌نشینند (مانند رانندگان کامیون و کارکنان اداری).

اگر تا اینجای مطلب همراه ما بودید، احتمالا این سوال در ذهنتان شکل گرفته است که علائم این بیماری چیست؟! همراه باشید تا علائم این بیماری را باهم مرور کنیم.

شناسایی علائم کیست مویی

ممکن است در ابتدا هیچ علامت قابل توجهی به جز فرورفتگی کوچک و گودی مانند روی سطح پوست خود نداشته باشید. با این حال، هنگامی که فرورفتگی عفونی می‌شود، به سرعت به کیست (کیسه بسته پر از مایع) یا آبسه (بافت متورم و ملتهب که در آن چرک جمع می‌شود) تبدیل می‌شود.

علائم عفونت عبارتند از:

  • ترشح چرک یا خون از آبسه و ایجاد بوی بد
  • موهای بیرون زده از ضایعه
  • ایجاد بیش از یک مجرای سینوسی یا سوراخ در پوست
  • درد هنگام نشستن یا ایستادن
  • تورم کیست
  • پوست قرمز و دردناک اطراف ناحیه عفونی

شما همچنین ممکن است با شدت کم تب کنید، اما این علامت کم‌تر رایج است.

اما رسیدیم به یکی از مهم‌ترین قسمت‌های مطلب امروز؛ معرفی روش‌های درمان کیست مویی، روش‌هایی که شاید بسیاری از شما تا به امروز به طور کامل از آن‌ها آگاهی نداشته باشید. پس با ما همراه باشید.

روش‌های درمان کیست مویی

اگر مورد شما در مراحل اولیه تشخیص داده شود و شما درد شدیدی را تجربه نکنید و هیچ نشآن‌های از التهاب روی پوست شما وجود نداشته باشد، احتمالا پزشک آنتی بیوتیک وسیع الطیف تجویز خواهد کرد. آنتی بیوتیک وسیع الطیف آنتی بیوتیکی است که طیف وسیعی از باکتری‌ها را درمان می‌کند. مهم است بدانید که این کار مجرای سینوسی را بهبود نمی‌بخشد، اما عفونت و ناراحتی شما را تسکین می‌دهد. پزشک همچنین به شما توصیه خواهد کرد که یک معاینه بعدی انجام دهید، به طور مرتب موهای محل مورد نظر را بتراشید و به بهداشت، توجه ویژه‌ای داشته باشید.

اما باید بدانید که درمان دارویی به صورت به صورت بسیار محدود، انتخاب پزشکان برای کیست مویی است.

کیست مویی

1. لیزر درمانی

در حال حاضر، با توجه به پیشرفت روز افزون پزشکی، بیماران دیگر ملزم به تحمل مشکلات جراحی به روش‌های قدیمی و تحمل درد و ناراحتی‌های بعد از آن نیستند. بی شک، بهترین درمان کیست مویی بدون جراحی و با لیزر است؛ که در حال حاضر مورد استفاده قرار می‌گیرد. شاید فکر کنید این روش احتمالا بازگشت پذیر است، اما خیر!! لیزر به عنوان روشی قطعی و بدون بازگشت شناخته شده و همچنین نیازی به بیهوشی یا بستری شدن در بیمارستان را نخواهد داشت.

لیزر درمانی می‌تواند موهایی را که ممکن است دوباره رشد کرده و باعث بازگشت کیست‌های پیلونیدال شود را از بین ببرد.

2. لنسینگ

این روش علائم آبسه یا تجمع چرک در داخل سینوس را کاهش می‌دهد. قبل از این روش، پزشک به شما یک بی حسی موضعی می‌دهد. سپس از چاقوی جراحی برای باز کردن آبسه استفاده می‌کند و هرگونه مو، خون و چرک را از داخل آبسه پاک می‌کند.

سپس پزشک زخم را با پانسمان استریل می‌بندد و اجازه می‌دهد تا از داخل به بیرون بهبود یابد. زخم معمولا در عرض چهار هفته بهبود می‌یابد و بسیاری از افراد نیازی به درمان بیش‌تری ندارند.

3. تزریق فنل

برای این نوع درمان، پزشک ابتدا به شما یک بی حس‌کننده موضعی می‌دهد. سپس فنل را، که یک ترکیب شیمیایی است و  به عنوان ضد عفونی کننده استفاده می‌شود، به کیست تزریق می‌کند. ممکن است لازم باشد این روش چندین بار تکرار شود. در نهایت این درمان باعث سفت شدن و بسته شدن ضایعه می‌شود.

این درمان میزان عود بسیار بالایی دارد. بنابراین، در ایالات متحده غیر معمول است. پزشکان در برخی موارد به جراحی به عنوان درمان انتخابی روی می‌آورند.

4. عمل جراحي

اگر PNS عود کننده دارید یا اگر بیش از یک مجرای سینوسی دارید، پزشک شما احتمالا یک روش جراحی را توصیه خواهد کرد.

در این روش، ابتدا به شما یک بی حس کننده موضعی داده می‌شود. سپس، جراح ضایعات را باز می‌کند و تمام چرک و باقی مانده را از بین می‌برد. پس از تکمیل این فرآیند، جراح زخم ها را بخیه می زند.

جراحی کیست مویی به دو روش صورت می‌گیرد:

  1. جراحی باز: جراحی باز کیست پیلونیدال به وسیله بی حسی نخاعی یا بیهوشی عمومی قابل انجام است. در این روش بافت حاوی کیست به وسیله جراحی به طور کامل از ناحیه خارج می شود. اگر کیست بطور کامل خارج نشود احتمال عود مجدد آن وجود دارد. از مضرات این روش میتوان به دوره نقاهت طولانی مدت آن، هزینه بالای عمل و تعویض پانسمآن‌ها اشاره کرد.
  2. جراحی کیست مویی پایین کمر به روش بسته: بعد از خارج کردن کیست، زخم به روش های مختلف بسته می شود. این روش به دلیل کم‌تر تهاجمی بودن، عوارض کم‌تری دارد.

لیزر کیست مویی

عمل کیست مویی

بعد از عمل جراحی چه کنیم؟!

تمام دستورالعمل های پزشک خود را در مورد مراقبت در خانه دنبال کنید، به خصوص اگر نیاز به تعویض گاز استریل دارید. نکات دیگر:

  • سعی کنید محل را تمیز نگه دارید.
  • علائم عفونی جدید مانند قرمزی، چرک یا درد را بررسی کنید.
  • با پزشک‌تان در تماس باشید و برای معاینه‌ی بیش‌تر نزد او بروید تا بتواند نحوه بهبود کیست شما را ببیند.

درمان کامل شدنی است، اما به یاد داشته باشید که کیست پیلونیدال ممکن است عود کند حتی اگر یکی از آن‌ها را با عمل جراحی برداشته باشید.

چگونه می توان از کیست مویی پیشگیری کرد؟

چندین مرحله وجود دارد که می‌توانید برای کمک به جلوگیری از ابتلا به کیست مویی یا جلوگیری از عود آن‌ها انجام دهید. این مراحل عبارتند از:

  • به طور مرتب باسن خود را بشویید و خشک کنید (برای تمیز نگه داشتن ناحیه).
  • کاهش وزن (اگر در حال حاضر اضافه وزن دارید) برای کاهش خطر.
  • از نشستن طولانی مدت (اگر شغل شما اجازه می‌دهد) خودداری کنید تا فشار بر ناحیه وارد نشود.
  • تراشیدن موهای اطراف باسن (یک بار در هفته یا بیش‌تر).